Columns

Ode van het Amsterdam Museum

BOEKENNIEUWS - Metje Blaak

Ter gelegenheid van de 750e verjaardag van Amsterdam heeft het Amsterdam Museum het project Vrouwen van Amsterdam gelanceerd, waarin de invloed en bijdragen van bijzondere vrouwen aan de stad worden geëerd. Een van deze vrouwen is Metje Blaak (75), afkomstig uit Twente. In de expositie wordt haar veelzijdige werk en haar impact op Amsterdam belicht, waaronder een bijzonder object: de jurk die zij ooit droeg in de legendarische men's club Yab Yum.

Metje Blaak is een vrouw van vele talenten: ze is fotografe, filmmaakster, schrijfster, spreekster, maar vooral een onvermoeibare voorvechtster van de rechten van prostituees. Via de Stichting De Rode Draad heeft ze zich ingezet voor betere arbeidsomstandigheden en maatschappelijke acceptatie van sekswerkers. Haar openhartigheid over haar eigen ervaringen als prostituee heeft geholpen taboes te doorbreken en het bewustzijn over de rechten van sekswerkers te vergroten. Naast haar activisme schreef Metje ook talloze boeken. Zowel boeken over haar persoonlijke ervaringen als fictieve verhalen voor de diverse doelgroepen.

In maart 2021 stond Metje ook nog op de lijst voor de verkiezing van de leden van de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Mijn sympathie voor Metje maakte dat ik mijn stem op haar heb uitgebracht. “Mooi dat je me een stem gegeven hebt”, reageerde Metje toen ik haar per app mijn stemkeuze middels een foto had getoond. Echter, de praktijk bleek weerbarstig, want op het officiële proces-verbaal van de gemeente Tubbergen was tot mijn verbazing geen enkele stem geregistreerd voor de kandidate van mijn keuze.

Haar leven in Amsterdam begon toen Metje zich vestigde in de Pijp, een buurt waarin zij al snel de hechte gemeenschap en het 'noaberschap' uit Twente herkende. Ze voelde zich er meteen thuis en haar betrokkenheid bij de stad werd steeds sterker. In 2005 besloot Metje haar carrière een nieuwe wending te geven door zelf een film te maken, omdat de weg naar subsidie te lang bleek. Dit leidde tot een vruchtbare samenwerking met de stadszender Salto, waar ze verschillende stadssoapseries regisseerde, waaronder Mokumse Meiden, die in 2009 de Salto Awards won.

Metje staat bekend om haar vermogen humor en maatschappijkritiek in haar werk te verweven. Dit komt onder meer tot uiting in haar recente project De Onmogelijke Datingshow, een parodie en waarschuwing tegen online oplichterij. Haar vriendschap met kunstschilder Theo Hermans, die op nieuwjaarsdag 2025 overleed, blijft een dierbare herinnering aan haar tijd bij Salto. Momenteel werkt Metje aan een documentaire over zijn leven, waarmee ze de nalatenschap van deze kleurrijke kunstenaar levend houdt.

Wat Metje’s werk zo bijzonder maakt, is de vrijheid waarmee zij haar creativiteit uitdrukt. “Ik wil het leven tonen zoals het is, zonder concessies. De emotie is belangrijker dan een perfecte uitstraling”, zegt ze zelf. Haar authenticiteit en vastberadenheid maken haar een pionier, zowel in de kunst als op sociaal gebied. Haar invloed op het gesprek over de rechten van sekswerkers is nog altijd groot. Metje Blaak is een vrouw die het leven altijd op haar eigen manier benadert en daarmee een blijvende inspiratie vormt.

Martin Paus